Major Stanisław Kolasiński

„Płomień miłości Ojczyzny wypełniał myśli, serca i czyny do kresu ich życia”

Major Stanisław Kolasiński (1916 – 1996) ps. „Ulewa”, „Śmiga”, „Ryszard” vel „Stanisław Brela” vel „Stanisław Wilkosz” – Żołnierz Armii Krajowej – Cichociemny z Mokrzysk w Małopolsce. Człowiek, który na zawsze przypominać nam będzie o wielkich zasługach poniesionych dla Ojczyzny przez wszystkich żołnierzy Armii Krajowej.

Major Stanisław Kolasiński – przedwojenny, zawodowy oficer Wojska Polskiego, niezłomny żołnierz Armii Krajowej, należący do – Cichociemnych – elitarnej grupy 316 Spadochroniarzy Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, którzy odegrali szczególną rolę w walce z hitlerowskimi Niemcami. Zwani najlepszymi z najlepszych – przeszkalani w tajnych ośrodkach brytyjskiego Kierownictwa Operacji Specjalnych. Przerzucani drogą lotniczą w czasie drugiej wojny światowej na terytorium okupowanej Polski do podjęcia walki w Strukturach Związku Walki Zbrojnej, a następnie Armii Krajowej. Do końca 1944 roku na obszar Polski zrzuconych zostało 316 Cichociemnych, z których 112 oddało życie za wolną Ojczyznę.

Życie i działalność Cichociemnych, a zwłaszcza jednego z jej bohaterów, opisuje Stanisław Pagacz, w swojej książce zatytułowanej „Major Stanisław Kolasiński (1916-1996). Żołnierz Armii Krajowej – Cichociemny”.

Stanisław Kolasiński był synem Ferdynanda Feliksa i Anny z Madejów. Urodził się 16 listopada 1916 roku w Mokrzyskach k. Brzeska. Lata młodości spędził w rodzinnej wsi. Egzamin dojrzałości złożył w 1935 roku w Gimnazjum Ogólnokształcącym w Brzesku. Po ukończeniu Dywizyjnego Kursu Podchorążych Rezerwy przy w 1938 roku otrzymał promocję oficerską. Służył w 6 pułku piechoty Legionów w Wilnie – jako dowódca plutonu. Ranny 23 września 1939 roku, trafił do szpitala w Zamościu. Uniknął niewoli niemieckiej i przedostał się do Tarnowa, gdzie ukrywał się w mieszkaniu zajmowanym przez matkę i siostry.

W 1940 roku w składzie 3. Dywizji Piechoty wziął udział w kampanii francuskiej, następnie walczył w Wielkiej Brytanii, gdzie został dowódcą plutonu w 1 Brygadzie Strzelców. We wrześniu 1942 roku zgłosił się jako ochotnik do służby w kraju, tam też przeszkolono go na Cichociemnego. Szkolenie dotyczyło różnych dziedzin i specjalności potrzebnych w walce konspiracyjnej z wrogiem. Kursy miały charakter tajny, szkolenie było trudne, zwłaszcza kurs spadochronowy – ale dawał dobre przygotowanie oraz pewność siebie potrzebną na polu walki. Pierwszym jego zadaniem była operacja o kryptonimie „Door”, podczas której z 13/14marca 1943 roku wykonał skok spadochronowy do Polski. Major Kolasiński kierował i uczestniczył w licznych akcjach dywersyjno-sabotażowych, między innymi w akcji „Burza” w lipcu 1944 roku, kiedy to pełnił funkcję dowódcy oddziału leśnego 2. kompanii 19 pułku piechoty AK. Aresztowany przez Niemców, wzięty za cywila, został wywieziony do obozu pracy pod Hamburgiem. Na przełomie kwietnia i maja 1945 roku zbiegł i przedostał się przez linię frontu. Przewieziony do Wielkiej Brytanii, otrzymał przydział do 4 Dywizji Piechoty, tam też przebywał do listopada 1951 roku. W czasach powojennych działał w Kole Spadochroniarzy Cichociemnych AK, Kole Szkoły Podchorążych Piechoty, Głównej Komisji Weryfikacyjnej AK, był członkiem-założycielem Fundacji AK. Za swe dokonania w walce o wolność i suwerenność Polski oraz działalność społeczną, został wielokrotnie odznaczony, m.in. Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari kl. 5, Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, dwukrotnie Krzyżem Walecznych, Złotym Krzyżem Zasługi i Złotym Krzyżem Zasługi z Mieczami, Krzyżem Armii Krajowej, The War Medal 1939/45. Zarządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 10 listopada 1990 roku, został awansowany do stopnia majora Wojska Polskiego.

Zmarł bezpotomnie 19 listopada 1996 roku w Zbylitowskiej Górze. Pośmiertnie cały swój majątek przeznaczył na Centrum Onkologii – Instytutu Marii Skłodowskiej – Curie Oddział w Krakowie. W 1997 roku kierownictwo szpitala ufundowało tablicę upamiętniającą majora Kolasińskiego wraz z jego żoną Krystyną, opatrzoną inskrypcją: „Okazali, że płomień miłości Ojczyzny, właściwy pokoleniom Rzeczypospolitej w czasie długiej tułaczki i zmagań o wolną Polskę wypełniał myśli, serca i czyny do kresu ich życia”. Z kolei w 2018 roku w Mokrzyskach, został wzniesiony pomnik poświęcony majorowi Stanisławowi Kolasińskiemu, ale będący równocześnie hołdem oddanym wszystkim Cichociemnym, na którym widnieje dewiza: „Wywalcz Polsce wolność lub zgiń!”.

Major Stanisław Kolasiński należał do elity bohaterskich komandosów, którzy sprawie suwerenności i niepodległości Polski poświęcili całe swoje życie – za to jesteśmy mu winni wdzięczność i pamięć. Dlatego też Marszałek Sejmu Marek Kuchciński ustanowił rok 2016 – Rokiem Cichociemnych.

Wiedza na temat wielkich osiągnięć i poświęceń Cichociemnych, powinna być upowszechniana i przekazana w pamięć dla całego Narodu, szczególnie zaś dla najmłodszych Polaków. Dzieje życia majora Stanisława Kolasińskiego, to piękny kawałek historii, dochowania wierności ideałom, odwagi, honoru i patriotyzmu. Jak stwierdził Stanisław Pagacz w swojej książce poświęconej pamięci o majorze Kolasińskim: „Naszym patriotycznym obowiązkiem jest utrwalić pamięć o nim i pozostałych Cichociemnych oraz przekazać ją kolejnym pokoleniom”.